โรคสมาธิบกพร่อง (ADHD)

โรคสมาธิบกพร่อง #วัยรุ่นสมาธิสั้น #รถที่ไม่มีน้ำมันเบรค
โรคสมาธิบกพร่อง เป็นกลุ่มอาการที่เกิดขึ้นตั้งแต่วัยเด็ก (ก่อนอายุ 7 ขวบ) การวิจัยในปัจจุบันพบว่า เด็กที่เป็นโรคสมาธิสั้น มีความบกพร่องหรือมีปริมาณสารเคมีที่สำคัญบางตัว (dopamine, noradrenaline) ในสมองน้อยกว่าเด็กปกติ โดยมีกรรมพันธุ์เป็นปัจจัยที่สำคัญ ประมาณ 30 – 40 % ของเด็กสมาธิสั้นจะมีสมาชิกในครอบครัวคนใดคนหนึ่งเป็นโรคสมาธิสั้นด้วย หรือมีปัญหาอย่างเดียวกัน
ปัจจัยจากการเลี้ยงดูหรือสิ่งแวดล้อมเป็นเพียงปัจจัยเสริมที่ทำให้อาการหรือความผิดปกติดีขึ้นหรือแย่ลงแต่ไม่ใช่สาเหตุหลัก มารดาที่ขาดสารอาหาร ดื่มสุรา สูบบุหรี่ หรือถูกสารพิษบางชนิด (เช่น ตะกั่ว) ในระหว่างตั้งครรภ์ จะมีโอกาสสูงที่ลูกเป็นโรคสมาธิสั้น การวิจัยในปัจจุบันไม่พบว่าการบริโภคน้ำตาลหรือช็อกโกแลตมากเกินไปทำให้เด็กซนมากขึ้น การดูโทรทัศน์หรือเล่นวิดีโอเกมส์มากเกินไปก็ไม่ใช่สาเหตุที่ทำให้เด็กเป็นโรคสมาธิสั้นเช่นกัน
การอธิบายลูกว่าเป็นโรคสมาธิบกพร่อง (ADHD) น่ะไม่ง่าย โดยเฉพาะเด็กที่เริ่มเข้าวัยรุ่น แต่ถ้าไม่อธิบายลูกว่าเขาเป็นอะไร เด็กหลายคนจะไม่ร่วมมือในการกินยา อาจารย์เคยแนะนำผู้ปกครองให้อธิบายลูกแบบนี้ แล้วเด็กก็เข้าใจ รับฟังและร่วมมือแต่โดยดี ใครอยากเอาไปใช้กับลูกก็ได้นะคะ
เปรียบเทียบให้วัยรุ่นเข้าใจโรคสมาธิบกพร่อง ADHD ง่ายๆ อย่างไรดี?
เลือกดูว่าจะอธิบายแบบไหน….
🔶 รถที่ขาดน้ำมันเบรค เบรคก็จะไม่ทำงาน เราก็จะหยุดรถไม่ได้ และรถก็จะเกิดปัญหา จะวิ่งไปชนอะไรต่ออะไรมากมาย ข้าวของเสียหาย รถก็อาจจะพัง
🔶 ตัวเราก็เหมือนกับรถ สมองก็เหมือนกับเบรค สารเคมีในสมองบางตัวมีน้อยไป ก็เหมือนน้ำมันเบรคน้อย เมื่อเราทำอะไรบางอย่าง พอเราจำเป็นต้องหยุดการกระทำนั้น เราก็ไม่สามารถหยุดหรือเบรคตัวเองได้ บางครั้งเราไม่ทันได้คิดให้รอบคอบก่อน เพราะเราสั่งให้ตัวเองหยุดเพื่อที่จะคิดไม่ได้ เราผลีผลามทำลงไปเลย เพราะว่าสารเคมีที่ช่วยให้สมองหยุดแล้วตั้งสมาธิและคิดให้รอบคอบก่อนนั้นทำงานได้ไม่ดี
🔶 รถสปอร์ตราคาแพงที่ไม่มีน้ำมันเบรค พอถึงเวลาจะต้องหยุดก็หยุดไม่ได้ มันก็เลยชน…คนที่เป็น ADHD ก็เช่นเดียวกัน พอถึงเวลาที่จะต้องกดเบรคของตัวเองให้หยุด (คือตั้งสมาธิ) ก็ทำไม่ได้จึงลงเอยด้วยการทำสิ่งที่ไม่เหมาะ เช่น พูดแทรก รอคอยไม่ได้ แซงคิวคนอื่น หรือชกปากเพื่อน เป็นต้น
😀ลูกอยากเป็นรถที่ไม่มีน้ำมันเบรคหรือ????
(ถึงตรงนี้แล้วก็ขอแรงคุณหมอที่ดูแลให้ช่วยอธิบายว่าการกินยาจะช่วยเรื่องน้ำมันเบรคอย่างไร)
สำหรับผู้ที่อยากเลี้ยงลูกให้ดี แนะนำอ่านหนังสือ “สร้างสมาธิให้ลูกคุณ” และบทเรียนออนไลน์ “ดูแลลูกสมาธิสั้น”